جمهوري خردورزي (درس گفتارهاي چيستي دانشگاه)

کتاب جمهوري خردورزي (درس‌گفتارهاي چيستي دانشگاه) اثر فرهنگ رجايي مجموعه‌اي از درس‌گفتارهاي تحليلي است که به واکاوي مفهوم «دانشگاه» به‌مثابه نهادي عقلاني، مدني و تاريخي مي‌پردازد. رجايي در اين اثر، دانشگاه را صرفاً يک سازمان آموزشي يا اداري تلقي نمي‌کند، بلکه آن را صورتي نهادمند از خردورزي جمعي مي‌داند که در پيوند با سياست، فرهنگ، قدرت و اخلاق شکل مي‌گيرد و معنا مي‌يابد.
در متن کتاب، چيستي دانشگاه از منظر فلسفه سياسي و فلسفه علم بررسي مي‌شود و مفاهيمي چون عقلانيت مدرن، آزادي آکادميک، مسئوليت اجتماعي دانش، نسبت دانشگاه با دولت و ايدئولوژي، و مسئله استقلال نهاد علم به‌طور نظام‌مند تحليل مي‌گردد. رجايي با بهره‌گيري از سنت فلسفي غرب و تجربه تاريخي ايران، نشان مي‌دهد که چگونه تضعيف خردورزي نهادي، دانشگاه را به ابزار بوروکراسي، ايدئولوژي يا بازار تقليل مي‌دهد و امکان توليد دانش انتقادي را از ميان مي‌برد.
جمهوري خردورزي اثري دانشگاهي، مسئله‌محور و تأمل‌برانگيز است که براي دانشجويان فلسفه، علوم سياسي، مطالعات آموزش عالي و سياست‌گذاري فرهنگي اهميت ويژه‌اي دارد. اين کتاب با طرح ايده «جمهوري خردورزي»، از دانشگاه به‌عنوان نهادي دفاع مي‌کند که بقاي آن وابسته به گفت‌وگوي عقلاني، نقد قدرت و وفاداري به حقيقت است و از اين حيث، سهمي جدي در انديشه معاصر درباره بحران دانشگاه و آينده آن دارد.